کافه 20 متری در تهران
در این کافی‌شاپ، چراغ‌ها بخشی از دکور هستند؛ اما آیا خودِ نور هم به اندازه چراغ‌ها طراحی شده است؟
کافه 20 متری در تهران
تحلیل نورپردازی این پروژه
۱. لایه اول: نور عمومی — نسبتاً ضعیف
سقف مشکی است و چند اسپات توکار/سطحی در آن دیده می‌شود، اما در تصویر، نور عمومی فضا خیلی پررنگ نیست. بخش زیادی از روشنایی توسط منابع دکوراتیو تأمین می‌شود.
برای یک کافی‌شاپ کوچک، این الزاماً ایراد نیست؛ اتفاقاً فضای کافه می‌تواند نسبتاً کم‌نور باشد. اما نور عمومی باید آن‌قدر کنترل‌شده باشد که تاریکی به بی‌خوانایی تبدیل نشود.
۲. لایه دوم: آویزها — جذاب، اما سؤال‌برانگیز
مهم‌ترین عنصر نوری پروژه همین آویزهای لامپ ادیسونی هستند.
از نظر Atmosphere موفق‌اند:
سقف را فعال کرده‌اند.
مقیاس انسانی ایجاد کرده‌اند.
فضای گرم‌تری نسبت به سطوح مشکی ایجاد می‌کنند.
با سبک صنعتی/کافه‌ای پروژه هماهنگ‌اند.
اما از دید نورپردازی حرفه‌ای، مسئله این است که خود منبع نور مستقیماً در میدان دید قرار دارد.
لامپ‌های ادیسونی بدون دیفیوزر معمولاً منبع نوری نسبتاً خیره‌کننده‌ای هستند. در این تصویر هم تعدد آنها باعث شده چشم مرتب به سمت منابع نور کشیده شود.
یعنی:
چراغ‌ها بیشتر «دیده می‌شوند» تا اینکه فقط «نورشان دیده شود».
و این یک تفاوت مهم در طراحی نور است.
3. چیزی که در عکس کم می‌بینم: نور مخفی و نور غیرمستقیم
تقریباً تمام منابع نوری که در تصویر خوانده می‌شوند، منبع نور قابل مشاهده هستند.
یعنی چراغ، آویز یا اسپات را می‌بینیم.
ولی در یک پروژه کوچک می‌توانست بخشی از نور از طریق سطوح معماری وارد فضا شود:
Cove Lighting
نور خطی مخفی
نور زیر قفسه
نور پشت عناصر
Wall Washing
این کار باعث می‌شد خود معماری بیشتر نور را تولید و هدایت کند، نه اینکه همه چیز به چراغ‌های قابل مشاهده وابسته باشد.
اگر بخواهم امتیاز ندهم و صرفاً جمع‌بندی تخصصی کنم:
هویت بصری نور: قوی
فضاسازی و اتمسفر: قوی
هماهنگی نور گرم با متریال: خوب
نورپردازی دکوراتیو: بسیار مشهود
نورپردازی عملکردی: از روی تصویر، جای بحث دارد
کنترل خیرگی: محل سؤال
نورپردازی محصولات/ویترین: قابل تقویت
نور غیرمستقیم و لایه‌های پنهان نور: نسبتاً کم‌رنگ